Kontakt
Teraz Piątek, 4 września 2026
Przewodnik

Ratusz w Jaworze — neorenesansowy budynek i gotycka wieża

Grażyna Pawlak • 2 min czytania

Ratusz Jawor
Fot. Macdriver (Bartek Wawraszko) · „PL Jawor Ratusz” · licencja CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Ratusz w Jaworze to siedziba władz miejskich, wzniesiona w latach 1895–1897 w stylu neorenesansowym z wykorzystaniem gotyckiej wieży zachowanej z poprzedniego ratusza.

Ratusz stoi w centrum Jawora jako budynek administracyjny i historyczny punkt orientacyjny. Obecna bryła pochodzi z końca XIX wieku, choć centralny element — wieża — zachował fragmenty wcześniejszej, gotyckiej zabudowy.

Jak powstał ratusz w Jaworze?

Pierwszy ratusz w Jaworze pojawił się na początku XIV wieku i był wielokrotnie przebudowywany. Po pożarach w 1846 i 1895 roku wcześniejszą budowlę rozebrano. Nowy obiekt wzniesiono w latach 1895–1897 według projektu berlińskiego architekta H. Guthe.

Projekt odwołuje się do form neorenesansu niderlandzkiego. Z pierwotnego ratusza przejęto jedynie gotycką wieżę, która została wkomponowana w nową bryłę.

Co wyróżnia architekturę ratusza?

Budynek ma rozczłonkowaną sylwetkę z dwoma masywnymi skrzydłami oraz kamiennym, boniowanym cokołem. Wieża pochodzi z wcześniejszej konstrukcji i ma wysokość 65 metrów; w dolnej części jest czworoboczna, wyżej przechodzi w formę ośmioboczną.

W górnej części wieży znajduje się galeryjka z rzygaczami w formie maszkaronów, a nad nią barokowy hełm z podwójną latarnią. W narożnikach wieży umieszczono posągi rycerzy z tarczami herbowymi, symbolizujące władców Jawora. Wnętrze obejmuje salę rajców z dużymi witrażami wykonanymi w 1897 roku w Berlińskim Instytucie Witraży według projektu Juliusa Jursa; są to największe witraże w budynku świeckim na Dolnym Śląsku.

Jaką funkcję pełni ratusz i jakie pamiątki się przy nim znajdują?

Ratusz pełni funkcję siedziby władz samorządowych i administracyjnych Jawora. Przy północnej ścianie budynku umieszczono kamień pamiątkowy z inskrypcjami „1000-lecia Państwa Polskiego” i „Dnia Zwycięstwa nad faszyzmem”, ufundowanym przez mieszkańców Jawora w maju 1966 roku.

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Kiedy wzniesiono obecny ratusz w Jaworze?
Obecny ratusz wzniesiono w latach 1895–1897 według projektu berlińskiego architekta H. Guthe.
Jak wysoka jest wieża ratuszowa i z czego pochodzi?
Wieża ma wysokość 65 metrów i pochodzi z poprzedniego, gotyckiego ratusza; w dolnej części jest czworoboczna, wyżej ośmioboczna.
Czy ratusz w Jaworze jest zabytkiem?
Ratusz został wpisany do rejestru zabytków decyzjami wojewódzkiego konserwatora zabytków z 8 października 1963 i 16 kwietnia 1977 roku.
Co znajduje się wewnątrz ratusza?
We wnętrzu znajduje się sala rajców z witrażami wykonanymi w 1897 roku w Berlińskim Instytucie Witraży według projektu Juliusa Jursa; budynek służy jako siedziba władz samorządowych Jawora.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Grażyna Pawlak

Nazywam się Grażyna Pawlak i w redakcji faktyjawor.pl odpowiadam za dział Przewodnik. Zajmuję się miejscami, zabytkami i szlakami w Jaworze oraz w najbliższej okolicy.

Czytaj również