Najwyższy budynek w Dubaju – historia, wysokość, ciekawostki

Najwyższym budynkiem w Dubaju jest Burdż Chalifa mierzący 828 metrów. Ta ikoniczna wieża, otwarta w 2010 roku, do dziś pozostaje najwyższą konstrukcją stworzoną przez człowieka, wyprzedzając inne drapacze chmur o setki metrów. Jej budowa kosztowała 1,5 miliarda dolarów, a wewnątrz kryje luksusowy hotel i setki apartamentów. Oto historia i szczegóły dotyczące tego architektonicznego giganta.

Od czego zależy wysokość i konstrukcja budynku?

Zanim jeszcze wbito pierwsze pale, inwestor zlecił stworzenie projektu, który całkowicie odmieniłby panoramę Dubaju. Za wizualną i techniczną stronę odpowiadało biuro Skidmore, Owings and Merrill, znane wcześniej między innymi z pracy nad Willis Tower oraz 1 World Trade Center. Adrian Smith, główny architekt, porzucił konwencjonalne, sześcienne bryły na rzecz smukłej, trójdzielnej formy inspirowanej kwiatem pustyni Hymenocallis. Ten zabieg nie był tylko estetyczny – spiralna sylwetka i podstawa w kształcie litery Y skutecznie rozbijają podmuchy silnego wiatru znad Zatoki Perskiej.

Początkowe założenia mówiły o konstrukcji wysokiej na około 100 metrów, wzorowanej na niezrealizowanym projekcie Grollo Tower z Melbourne. W miarę dopracowywania planów skala rosła: najpierw do 650 metrów, później do 705. Ostateczna korekta, mająca wyszczuplić górne partie wieży, doprowadziła do wyśrubowania rekordu na 828 metrów. Do osiągnięcia tej wysokości zużyto 330 tysięcy metrów sześciennych betonu oraz 39 tysięcy ton stali, tworząc przy tym centralny rdzeń żelbetowy o grubości sięgającej 3,7 metra u podstawy.

Jak powstawał najwyższy drapacz chmur?

Prace budowlane ruszyły 21 września 2004 roku i trwały nieco ponad pięć lat. W tym czasie plac budowy stał się areną nie tylko zaawansowanych wyzwań inżynieryjnych, ale i społecznych napięć. W marcu 2006 roku wybuchły gwałtowne zamieszki wywołane przez pracowników skarżących się na niskie płace i przetrzymywanie paszportów przez pracodawców. Doświadczony cieśla otrzymywał równowartość 7,60 USD dziennie, a robotnik niewykwalifikowany jedynie 4 USD. Straty po protestach oszacowano na około 20 milionów euro, a po negocjacjach budowa została wznowiona.

Równolegle z postępami na placu budowy trwał wyścig po tytuły. 21 lipca 2007 roku wieża przeskoczyła wysokością Taipei 101 (509 m), stając się najwyższym wieżowcem globu. Niespełna dwa miesiące później, 13 września, odebrała miano najwyższej budowli wolno stojącej należące do kanadyjskiej CN Tower. Kulminacyjny moment nadszedł 20 maja 2008 roku, gdy konstrukcja przekroczyła 646 metrów i pobiła historyczny rekord polskiego masztu radiowego w Konstantynowie, który zawalił się w 1991 roku.

Rekordy i parametry techniczne wieżowca

Całkowita wysokość 828 metrów została osiągnięta 17 stycznia 2009 roku, choć prace wewnątrz trwały jeszcze kilka miesięcy. Oficjalne otwarcie nastąpiło 4 stycznia 2010 roku, a budynek został nazwany na cześć szejka Chalify ibn Zajida Al Nahajjana, ówczesnego prezydenta ZEA. Wcześniej, na etapie realizacji, funkcjonował pod nazwą Burdż Dubaj.

Wpływ wiatru powoduje, że szczyt iglicy odchyla się maksymalnie o 1,5 metra, co zostało skrupulatnie przewidziane w projekcie i nie stanowi żadnego zagrożenia dla stabilności.

Konstrukcja poddana została ponad 40 testom w tunelu aerodynamicznym, gdzie symulowano prędkości wiatru do 240 km/h. Dzięki zmiennemu kształtowi kolejnych segmentów zmienia się częstotliwość rezonansowa budynku, co utrudnia wiatrowi wywołanie niebezpiecznych drgań. Co ciekawe, Burdż Chalifa nie posiada klasycznego tłumika masowego, jak ten zastosowany w Taipei 101 – jego rolę przejmuje sama logika geometryczna bryły.

Najwyższe elementy i funkcje w budynku

Budynek skupia w sobie obiekty lokowane na rekordowych pułapach. Restauracja At.mosphere działa na 122. piętrze, będąc jedną z najwyżej położonych na świecie, nocny klub zajął piętro 144, a meczet umieszczono na 158. kondygnacji. Łącznie w wieżowcu zamontowano 57 wind poruszających się z prędkością 10 metrów na sekundę, co pozwala pokonać dystans na taras widokowy w około minutę. Na liście rekordów Księgi Guinnessa odnotowano ich co najmniej osiem, wliczając w to najwyżej zlokalizowane apartamenty mieszkalne na poziomach od 77 do 108.

Utrzymanie czystości fasady wyłożonej 26 tysiącami ręcznie szlifowanych szklanych paneli to żmudny proces. Trzydziestosześcioosobowa ekipa czyści powierzchnię 120 tysięcy metrów kwadratowych okien przez cztery miesiące, a do iglicy i partii powyżej 109. piętra używa się wyłącznie technik alpinistycznych. Odległość, z której widać sylwetę budynku, sięga natomiast 95 kilometrów przy dobrej przejrzystości powietrza.

Co kryje się we wnętrzach Burdż Chalifa?

Przestrzeń robocza i życiowa obejmuje 163 piętra użytkowe, które podzielono na strefy hotelowe, mieszkalne, biurowe i rozrywkowe. Od poziomu Concourse do 8. piętra oraz na poziomach 38 i 39 działa Armani Hotel Dubai, którego wystrój sygnował osobiście Giorgio Armani. Wyżej, od 19. do 108. kondygnacji, zlokalizowano 900 ekskluzywnych apartamentów oferujących widok na zatokę i miasto.

Dla rezydentów udostępniono infrastrukturę rekreacyjną, na którą składa się pięć basenów, nowoczesne centra fitness oraz spa. Osoby spoza budynku mogą natomiast odwiedzić tarasy widokowe na poziomach 124, 125 oraz premium na 148., który znajduje się 555 metrów nad ziemią. Najwyższą przestrzenią publiczną jest The Lounge rozciągający się na piętrach 152–154 na pułapie 585 metrów, gdzie serwuje się śniadania i koktajle o zachodzie słońca.

Jak wygląda system ściekowy w wieży?

Wbrew krążącym w internecie sensacyjnym doniesieniom, drapacz chmur od chwili otwarcia jest podłączony do miejskiej sieci kanalizacyjnej. Mity o szambowozach odbierających nieczystości prosto z budynku wynikają z krążącego od lat filmu przedstawiającego kilometrowe kolejki ciężarówek przed oczyszczalnią na obrzeżach Dubaju. W rzeczywistości w pierwszych latach po inauguracji sieć bywała przeciążana, a część ścieków z przepompowni trafiała doraźnie do zakładu w Dżebel Ali, obsługiwanego transportem kołowym. Od 2011 roku magistrat potwierdza, że cała biznesowa arteria Sheikh Zayed Road jest w pełni skanalizowana, a budowa tunelowego systemu na głębokości 90 metrów, który ma zastąpić 120 przepompowni, pochłonie 30 miliardów dirhamów.

Ile kosztuje bilet i jak zaplanować zwiedzanie?

Zakup biletu wstępu na platformę widokową warto zarezerwować z wyprzedzeniem przez internet – omija się wówczas kolejkę i gwarantuje sobie wejście o preferowanej godzinie. Ceny różnią się w zależności od pory dnia i wybranej strefy. Za dostęp na poziomy 124 i 125 poza godzinami szczytu dorosły zapłaci około 41 USD, natomiast o zachodzie słońca stawka rośnie do około 61 USD. Opcja At the Top SKY z wizytą na 148. piętrze kosztuje od 103 USD wzwyż i obejmuje poczęstunek w ekskluzywnym SKY Lounge.

Wejście na tarasy zlokalizowane jest w Dubai Mall, największej galerii handlowej regionu. Dojazd najłatwiej zrealizować metrem – stacja Burj Khalifa/Dubai Mall na czerwonej linii prowadzi bezpośrednio do klimatyzowanego przejścia. Tarasy funkcjonują codziennie od 8:00 do 23:00, choć na poziomie 148 pobyt limitowany jest do 45 minut. W bezchmurne dni, przy niskiej wilgotności powietrza, można dostrzec nawet wybrzeże Iranu oddalone o dziesiątki kilometrów.

U stóp wieżowca rozgrywają się natomiast wieczorne pokazy Dubai Fountain, gdzie strumienie wody wzbijają się na wysokość 140 metrów w rytm muzyki i światła. Tuż obok akwarium Dubai Aquarium & Underwater Zoo oferuje spacer 48-metrowym tunelem podwodnym z widokiem na rekiny tygrysie i płaszczki.

Różnica temperatur pomiędzy poziomem ulicy a szczytem budynku może sięgać nawet 6°C, co stawia przed inżynierami dodatkowe wyzwania związane z rozszerzalnością materiałów.

Czy Burdż Chalifa pozostanie numerem jeden?

Niemal natychmiast po ukończeniu projektu pojawiły się śmiałe zapowiedzi budowli, które miałyby go przewyższyć. W 2010 roku saudyjski książę Alwalid ibn Talal ogłosił plany budowy wieży Jeddah Tower w mieście Dżudda, która według pierwotnych zamierzeń miała osiągnąć 1000 metrów. Prace ruszyły w 2012 roku, lecz po kilku latach zostały wstrzymane, a po ich wznowieniu założenia obniżono do 1007 metrów.

Sam Dubaj również pracuje nad nowymi dominantami. Projekt Dubai Creek Tower, którego budowę rozpoczęto w 2016 roku, nieoficjalnie przekroczy kilometr, jednak inwestycja mierzy się z opóźnieniami i zmianami koncepcji. W planach widnieje też Burdż Azizi – smukły wieżowiec mający wznosić się na 725 metrów, który aspiruje do miana drugiego najwyższego budynku globu. Niezależnie od finalnych rezultatów, obecny rekordzista już na trwałe wpisał się w krajobraz jako symbol technologicznego rozmachu i transformacji gospodarczej emiratu, który rocznie odwiedza ponad 10 milionów turystów.